Van onze correspondent in Zuid Afrika:
Geert Groenewegen m.afr.
![](npics/zuidafrik1.jpg)
Johannesburg 10 augustus 2003
Beste Allemaal,
Als je hier op het vliegveld aankomt, rijd je onmiddelijk de grote weg op en wordt je verwachting al onmiddelijk verward: enorme grote invalswegen in en rond Johannesburg. Waar ze in Nederland graag een baantje vernauwen, lijkt het alsof het hier altijd nog een paar baantje breder kan. Werkelijk echt Amerikaans aandoend.
De stad is enorm uitgestrekt. maar telt ook zo'n 7 miljoen inwoners, dus vandaar. Ruimte is er hier genoeg en dat wordt uitgebuit met ruime wegen en grote oppervlaktes voor iedere woning. Autowegen gaan om en door de stad en ook in het hele land schijnt de infrastructuur uitstekend te zijn.
Kom je in een wijk dan treft je onmiddelijk dat de wijk meestal in zijn geheel afgesloten is van buiten, en dat je via een slagboom de wijk in kunt. De onveiligheid straalt er dus vanaf. Je hooort en ziet overal brommende honden en reclames van beveiligingsdiensten. Men lijkt in angst te leven en je hoort dan ook veel van overvallen en berovingen. Het is mij nog niet overkomen...
Mooie huizen in een Midellandse Zee klimaat. Dat betekent veel groen en ook al is het nu droog toch zijn er veel bloeiende bomen en struiken. Gisteren had ik een eerste regenbuitje. Verder is het s'nachts koud en overdag nu zo'n 20 graden. Lekker fris weer. Het bevestigd weer dat Afrika een koud continent is met een hete zon.
Omdat alles zo ruim bemeten is, gaat alles per auto.Van opembaar vervoer heb ik nog niet veel gezien en de fiets is hier een luxe joggingsartikel, lijkt me.
Kom je in de voormalige thuislanden dan ontmoet je het verwachtte Afrika. Ook weer grote uitgestrekte "dorpen" waar de mensen in de apartheidstijd zijn neergeplant en waar ze nog weinig wortel geschoten hebben omdat het allemaal kunstmatig was wat er gebeurde.
Ook de "townships" zijn een zwarte aangelegenheid, waar blanken nauwelijks een voet zetten, behalve dan ons soort mensen. Vijf van mijn collega's wonen en werken in een "wijk" waar zo'n half miljoen mensen wonen, maar zij schijnen de enige blanken daar te zijn!!!
Hier leven dus twee groepen mensen langs elkaar heen, zo lijkt het. De contacten lijken beperkt en moeten gewoon nog groeien omdat dit land pas sinds 1994 eigenlijk een normaal land geworden is.
Er gebeurt van alles en de ontwikkelingen gaan snel, maar waarheen en hoe het zal verlopen is nog onduidelijk. Wel erg gecompliceerd en uitdagend om het te mogen beleven: het lijkt wel de Haagse Schilderswijk, maar dan over een enorm land:
40 miljoen ipv 40 000 inwoners en met hetzelfde percentage blanken.
Dit zijn maar indrukken die nog op een rijtje moeten komen, maar anders is het wèl !
Heeft U vragen dan kan ik er misschien wat over in details treden.
Mijn tel. mobiel moet ik even corrigeren:00 27 8 22 96 18 92 Ik denk dat dat zou moeten werken. Dus als U geld teveel heeft kunt U het uitproberen, als ik hem tenminste heb aanstaan.
Groetjes bij dezen en tot schrijfs.
Geert Groenewegen, in Johannesburg.
![](npics/zuidafrika2.jpg)
Van uw Zuid-Afrika verslaggever, Geert Groenewegen m.afr.
13 september 2003
Zoals in een vorig bericht vermeld, is het hier een land van tegenstellingen dat je langzaam moet ontdekken en op een rijtje krijgen.
Er is voor de buitenstaander het toeristisch Zuid-Afrika met het Krügerpark en de wilde beesten.Hier gaat het om "low density and high quality" dwz. je betaalt een fortuin en wordt in de watten gelegd, maar het is zo duur dat er maar weinig op af komen.
Men vertelde mij dat je in sommige "lodges" in het park zo'n 1500 euro perdag betaalt. Nu daar kunnen hier drie families een HEEL JAAR van leven !
Zo kom je onmiddelijk bij de andere kant van de medaille: de grote onderkant van de maatschappij die ruim de helft uitmaakt, en die onder de armoedegrens leeft. En die grens is hier laag. Ze leven vooral op het platteland en dan weer vooral in de voormalige bantustans of thuislanden waar geen droog brood te verdienen valt en mensen er dus op uit moeten trekken om iets te verdienen.
Dat betekent s'morgens zeer vroeg van huis en s'avonds laat terug. Hier in de stad zie je op alle straathoeken mensen die hopen dat iemand voor hen een karweitje heeft.
Dat betekent uiteraard nogal wat criminaliteit. Deze week nog kwam onze huismoeder uit de bank en werd overvallen door drie gewapende boeven die haar alles afnamen. Ook een gewone Afrikaanse oudere vrouw wordt dus niet gespaard.
En twee weken terug kwam een collega thuis en stonden er drie boeven op zijn auto te wachten. Hij gooide de sleutels in de bush en dat kwam hem op een beschieting te staan. Ze schoten echter slecht en een kogel ging door zijn bil: erin en eruit. Dus bloedverlies en gezichtsverlies en verder verklaart iedereen hem voor gek
omdat hij evengoed dood had kunnen zijn.
De kranten staan dus vol van allerlei overvallen en geven inlichtingen hoe de schade te beperken. Je moet dus goed op je tellen passen en ik wilde centraal Johannesburg wel eens bezoeken, maar iedereen heeft dat totnutoe als te gevaarlijk van de hand gewezen.
Moet je ergens naar toe dan ga je er zonder te twijfelen op af zonder ooit de weg te vragen. Iedere aarzeling wordt opgemerkt en uitgebuit. Ik heb het zelf nog niet ervaren en wacht dus maar af.
Een ander dagelijks krantenonderwerp is de corruptie aan de top. Het land is nu tien jaar op eigen benen en moet dus nog groeien in democratisch gedrag. De wereld helpt daar weinig bij omdat winst voor iedereen het voornaamste is en dus moreel gedrag op de tweede of laatste plaats komt.
De pers is een beetje de waakhond en doet dat aardig al heeft de regerende
partij wat moeite om haar eigen leden aan te pakken. Ze hebben wel een fraude team opgericht, maar ervaren daarvan nu de nadelen in eigen gelederen. Volgend jaar zijn er verkiezingen en dus...?
De scheiding blank en zwart verkleurt steeds sneller naar rijk en arm.
Het zal niet lang duren of de tegenstelling arm-rijk gaat de tegenstelling
blank-zwart overtreffen. De economie draait aardig goed en ze hopen een
politiek en economisch grote rol te gaan spelen in Afrika. Daar is alles op
gericht en daarom hebben ze voor miljarden wapens besteld terwijl de andere behoeften toch zeer hoog zijn en steeds moeten wachten.
Ook hier ziet de toekomst er niet zo best uit: een vorm van Afrikaans onderling imperialisme ? We wachten maar af.
Het weer ? Vannacht heeft het hier geonweerd en ze beloven morgen regen. Dat zal de eerste keer worden hier in Johannesburg sinds 16 Juli. De lente is al wel zichtbaar in de natuur.
Mijn werk bestaat nog in het vertrouwd raken met de situatie in het land op alle gebied: anders kan ik niets zinnigs formuleren naar groepen toe.We gaan werken aan sociale analyse, gemeenschapsvorming, leiderschapstraining in Kerk en Staat.
Hoe dat precies er uit gaat zien horen jullie nog wel eens van me.
Dit was het voor deze keer. Allemaal de beste groeten en tot schrijfs !
Geert Groenewegen Johannesburg 13 sept 2003
![](npics/zuidafrika3.jpg)
Van uw Zuid-Afrika verslaggever, Geert Groenewegen
Johannesburg, 21 november 2003
Al heb ik in vorige rapportjes nogal wat negatiefs moeten vermelden, toch is er enorm veel positiefs aan de gang, hier zowel als in de rest van Afrika.
Ik heb zojuist een cursus van zeven weken achter de rug met een groep mensen van over heel Afrika, geleid en georganiseerd door Afrikanen en met een beperkte niet-Afrikaanse aanwezigheid. Nou, veertig jaar geleden had ik niet kunnen dromen dat dit vandaag mogelijk zou zijn. En het nivo van de discussie, het bewustzijn van de situatie in hun land en Afrikabreed is echt opmerkelijk.Ik heb ze wel proberen uit hun tent te lokken, maar ze weten hoe de zaken draaien ook al kunnen ze er nog weinig aan veranderen.
Het traditionele (bij)geloof heeft nog een zeer grote invloed op het leven
in Afrika. Angst voor het onbekende, weinig breed-verantwoordelijkheidsgevoel, fatalisme en gebrek aan vorming zijn enorme obstakels.Het is mijn overtuiging dat deze aspecten verantwoordelijk zijn voor de armoede hier en de grote spreiding van Aids en andere ziektes. Zolang het denken en geloven niet verandert is het dweilen met de (geld)kraan open. Ieder investering is waardeloos zolang de mensen meer met de dood dan met het leven bezig zijn.Hier wordt meer uitgegeven aan begrafenissen dan aan gezondheidszorg.
Zolang men iedere vooruitgang ziet als een gevaar voor eigen situatie en men alle angsten oproept om de gemeenschap op te zetten tegen diegenen die naar vooruitgang streven, komt men niet ver. Het is dus een psychologisch-religieuze situatie en het is mijn overtuiging dat het christendom alleen deze angsten kan bezweren en een klimaat van hoop en vertrouwen scheppen.
Ook corruptie wordt nog niet als een kwaad gezien,maar men reageert ertegen omdat men denkt er zelf niet genoeg van mee te profiteren. In zo'n situatie blijft iedere financiele injectie een placebo.
Er zijn dus nog plenty problemen, maar toch ook een enorme vooruitgang. Uit al die landen slaagden ze er in om per vliegtuig, bus of trein hierheen te komen. De organisatie verbetert dus sterk en zal blijven verbeteren.
Ook hier in Zuid-Afrika nemen de mensen steeds meer verantwoordelijkheid op zich en worden zich bewust dat onafhankelijkheid betekent dat je trouw je belasting, je telefoon, electriciteit en water betaalt. Het ontwikkelingsprobleemn is dus in eerste instyantie een mentaal probleem. Geloof je in eigen kunnen, durf je de ander te vertoruwen, durf je te investeren in dit leven,in deze wereld ?
Totnutoe is men doodsgericht en denkt men het leven niet aan te kunnen omdat er teveel tegenkrachten zouden zijn in magie, betovering en andere negatieve krachten.Ik had dus een heerlijke tijd van uitwisseling en reflectie over mijn eigen aanwezigheid hier.
Ik laat het er weer bij en wens U allen het allerbeste vanuit een lekker warm lente-achtig Johannesburg.
Geert Groenewegen.
Tot schrijfs..
![](npics/zuidafrika4.jpg)
Johannesburg, 6 december 2003.
Van uw Zuid-Afrika verslagever, Geert Groenewegen m.afr.
Van Sinterklaas is er hier niets te merken, maar van de commercie rond kerstmis des te meer.Volgens onze koude noordelijke tradities staan er hier kerstbomen en santaklauses op alle pleinen en in alle winkels.
Hoog seizoen voor de business dus.En men maakt iedereen blij door te wijzen op de waarde van de Rand, onze nationale munt, die steeds maar in waarde blijft stijgen.Goed voor de consumer wordt er gezegd.Wat er niet bij wordt gezegd, is dat de export steeds moeilijker wordt en er al vele banen verloren zijn gegaan omdat de importen zoveel goedkoper worden dat de plaatselijke producten uit de markt geprezen worden.
Het is vacantie en midden-zomer, dus al diegenen die het zich kunnen veroorloven gaan op vacantie.De autoweegen zijn bomvol en de politie probeert met man en macht opstoppingen en ongelukken te voorkomen.Ze beloven geen enkel pardon te hebben met te snelle wagens of ander onoirbaar gedrag.Zo hopen ze mensenlevens te redden.
Er vinden hier nogal wat grote ongelukken plaats omdat men teveel mensen vervoert in transport dat al lang van de weg verwijderd had moeten worden.
Zoals dat kan gebeuren had ik ook de hulp van een tandarts nodig.Nu ga ik liever naar de belastingdienst dan naar de tandarts, maar soms ontkom je er niet aan.Ik had een stevig abces in een kies en het gevoel dat ik een kippenei liep uit te broeden.Toen het kippenei de vorm van een duivenei begon te krijgen, ben ik toch maar naar de tandarts gegaan.Ik kon onmiddelijk gaan zitten.Er werd verder niet naar het abces gekeken, ik hoefde niet dan en dan terug te komen.Nee gelijk de bijl er in.Plaatselijk verdoven en na 5 minuten, trekken en eruit met die kies.Dr.Buitendag deed een prima job. Wel gepast betalen ter plaatse.Alles bij elkaar R.118, dat is omgerekend 15 euro.Omdat ik nog geen verzekering had kwam dat aardig uit.Dus als iemand een snelle behandeling zoekt...tegen een kleine bemiddelings bijdrage..ben ik bereid te helpen.
Wat hier verder da aandacht blijft trekken, is de criminaliteit.Op het nieuws en in mijn krant lees ik nauwelijks iets over de rest van de wereld, men is bezig met zichzelf.Het land moet opgebouwd worden en de zwarte bevolking vraagt haar aandeel in de nationale taart.Black empowerment noemt men dat.Politiek heeft men de macht, maar ook economisch,sociaal en cultureel wil men gerespecteerd en gewaardeerd worden.Dit alles geheel terecht natuurlijk, na zoveel jaar onderdrukking, maar het is wel erg op zichzelf gericht.Goede vooruitgang wordt er geboekt maar iedereen vraagt zich af of de ervaring van Zimbabwe zich niet ooit hier dreigt te herhalen.Daar is niets zinnigs over te zeggen omdat de politieke ontwikkelingen moeilijk in te schatten zijn.
Gaat het economisch goed, dan zal het politiek ook wel loslopen.Voor het moment ziet het er in ieder geval goed uit.De president stelt zich erg gematigd op naar Mugabe toe, de
president van Zimbabwe.Maar de vakbonden hier zouden Mugabe wel graag aan de
kant zetten omdat het land finaal de grond in geboord wordt. Vreemd dat EEN
persoon zo'n desastreuze invloed kan hebben zonderd dat iemand daar iets aan
probeert te doen.En, geloof me, in het land is het een diep trieste bedoening.Het ligt finaal uitgeteld op haar achterste.
Zelf blijf ik hier in de buurt in deze vacantietijd.Ik ben me nog steeds aan het orienteren.Het lukt me nauwelijks om met de zwarte bevolking in contact te komen.De blanke en zwarte werelden zijn nog volkomen gescheiden en de angst voor geweld houdt die muur in stand.Ook al leef ik hier met 5 zwarte afrikanen en heb ik de mogelijkheid tot contact.Maar beide kanten lijken het een beetje af te houden, alsof ze elkaar nog aan het opnemen zijn.
Beste groeten.
Fijne Kerstdagen en een gezegend Nieuw Jaar
van Geert